Badanie dna oka

Badanie dna oka jest badaniem nieinwazyjnym i zazwyczaj przeprowadza się je podając w pierwszej kolejności krople rozszerzające źrenice, co ułatwia oglądanie dna oka. Krople takie zaczynają działać po kilku minutach. Natomiast badanie dna oka jak długo się nie widzi? Efekt jaki dają krople do badania dna oka utrzymuje się przez kilka godzin, powodując zamglone widzenie i nadwrażliwość na światło. Dlatego też na takie badanie warto przyjść z osobą towarzyszącą, która pomoże nam wrócić bezpiecznie do domu, nie należy też przyjeżdżać samochodem, jako kierowca.

Po rozszerzeniu źrenic lekarz przy użyciu oftalmoskopu lub funduskamery ogląda wnętrze oka, a całe badanie trwa zazwyczaj kilka minut. Dodatkowo, jeśli używana jest funduskamera, wykonywane są zdjęcia, które po badaniu lekarz analizuje. Po zakończeniu procedury pacjent może odczuwać chwilowy dyskomfort związany z rozszerzeniem źrenic, przy czym objawy ustępują w ciągu kilku godzin. Po badaniu lekarz omawia z pacjentem wyniki i, jeśli to konieczne, zaleca dalsze leczenie lub dodatkowe badania.

Badanie dna oka może być przeprowadzone kilkoma różnymi technikami, wykorzystującymi specjalnie do tego przeznaczone urządzenia. Jak wygląda badanie dna oka? Klasyczną metodą jest przeprowadzenie oftalmoskopii bezpośredniej. Wówczas specjalista używa do oglądania struktur znajdujących się wewnątrz oka oftalmoskopu czyli ręcznego urządzenia z oświetleniem, które pozwala na ocenę szczegółów siatkówki, nerwu wzrokowego oraz naczyń krwionośnych. Zaletą tej metody jest możliwość przyjrzenia się szczegółom dna oka w dużym powiększeniu, jednak z drugiej strony - tylko w małym polu widzenia. Jest to urządzenie wyposażone w soczewki i źródło światła, które jest skierowane do oka pacjenta, natomiast lekarz obserwuje odbicie, uzyskując powiększony obraz struktur na dnie oka.

Inną techniką jest badanie oftalmoskopem w sposób pośredni. Używa się tu specjalnej soczewki oraz źródła światła, aby uzyskać bardziej przestrzenny obraz dna oka. Umożliwia to lepszy przegląd większych obszarów siatkówki i wykrywanie zmian na jej obwodzie. Taki pośredni oftalmoskop działa na zasadzie projekcji szerokiej wiązki światła na siatkówkę. Ten typ badania stosowany jest zazwyczaj w badaniach wymagających dokładniejszej oceny obwodowych obszarów siatkówki.

Zaawansowanym urządzeniem diagnostycznym, stosowanym w okulistyce, m.in. jako przyrząd do badania dna oka, jest funduskamera. Pozwala na wykonanie zdjęć dna oka oraz na dokładną ocenę stanu zdrowia oczu oraz na wykrycie wielu schorzeń, zarówno okulistycznych, jak i ogólnoustrojowych. Funduskamera rejestruje obrazy struktur wewnętrznych oka za pomocą specjalnego systemu optycznego oraz cyfrowego aparatu fotograficznego, a dla uzyskania wysokiej jakości zdjęć, światło jest kierowane do wnętrza oka, natomiast odbite promienie świetlne wracają do kamery, która rejestruje obraz. Jest to metoda nieinwazyjna, umożliwiająca uzyskanie szczegółowych fotografii dna oka bez konieczności wnikania w jego struktury.

Badanie dna oka można przeprowadzić również w wymiarze 3D, wykorzystując do tego celu tomografię optyczną (OCT). Jest to technologia obrazowania tworząca szczegółowy i przekrojowy obraz siatkówki, umożliwiając zdiagnozowanie schorzeń takich, jak zwyrodnienie plamki żółtej (AMD) czy retinopatia cukrzycowa.

Badanie dna oka co wykrywa? Badanie to może być przeprowadzane w różnych sytuacjach – jako badanie w ramach profilaktyki chorób oczu, jak i w celach diagnostycznych. Najczęściej jest wykonywane w następujących sytuacjach:

• profilaktyka – u osób po czterdziestym roku życia powinny regularnie wykonywać badanie dna oka, szczególnie jeśli występuje u nich podwyższone ryzyko pojawienia się różnych chorób oczu, takich jak jaskra czy zwyrodnienie plamki żółtej,
• kontrola – szczególnie zaleca się to badanie osobom cierpiącym na choroby przewlekłe, takie jak cukrzyca, nadciśnienie tętnicze czy choroby naczyniowe, które mogą prowadzić do uszkodzenia siatkówki,
• zaburzenia widzenia – badanie należy przeprowadzić jeśli pacjent skarży się na nagłe lub postępujące zmiany w widzeniu – zamglenia, pojawienie się ciemnych plam czy błysków światła,
• zdiagnozowane choroby oczu – przeprowadzanie badania dna oka jest niezbędne w przypadku już zdiagnozowanych chorób oczu, takich jak jaskra, AMD czy retinopatia cukrzycowa, w ramach monitorowania ich postępu.

Badanie dna oka jakie choroby wykrywa? Dzięki temu badaniu można wcześnie wykryć pojawienie się u pacjenta chorób oczu, w ich początkowym stadium, co z kolei umożliwia szybkie rozpoczęcie leczenia i zmniejszenie ryzyka poważnych powikłań, łącznie z utratą wzroku. Dodatkowym atutem badania dna oka jest zdiagnozowania innych schorzeń, tych o charakterze ogólnoustrojowym, poprzez ocenę naczyń krwionośnych. Chodzi tu m.in. o cukrzycę, nadciśnienie tętnicze oraz miażdżycę. Natomiast u osób z wcześniej już zdiagnozowanymi chorobami przewlekłymi, badanie dna oka pozwala na monitorowanie zmian zachodzących w oku i modyfikację leczenia, jeśli jest to konieczne.